Nhóm Trump suy nghĩ lại về chiến lược Gaza sau sáu tháng thất bại

 

Trẻ em Palestine tụ tập tại một nhà bếp từ thiện ở Khan Yunis ở phía nam Dải Gaza. Ảnh: AFP via Getty

Tác giả Barak Ravid...26/7/2025..... AXIOS.

"Chúng ta cần phải suy nghĩ lại một cách nghiêm túc", Ngoại trưởng Marco Rubio nói với một nhóm gồm các gia đình con tin hôm thứ Sáu, sau khi vòng đàm phán mới nhất ở Gaza bị phá vỡ, hai người tham dự cuộc họp nói với Axios.

Bức tranh lớn: Sáu tháng sau nhiệm kỳ tổng thống thứ hai của mình, Tổng thống Trump không tiến gần hơn đến việc chấm dứt cuộc chiến ở Gaza. Cuộc khủng hoảng nhân đạo tồi tệ hơn bao giờ hết, các cuộc đàm phán bế tắc, và Mỹ cùng Israel ngày càng bị cô lập trên trường quốc tế.

Trump đã vận động để chấm dứt chiến tranh và đưa các con tin về nhà. Khi chiến tranh kéo dài, và hình ảnh của người Palestine đói khát được chia xẻ trên toàn thế giới, các vết nứt đang xuất hiện trong cơ sở MAGA về sự ủng hộ của Trump đối với chiến lược chiến tranh tối đa của Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

Sự đổ vỡ trong các cuộc đàm phán ngừng bắn - diễn ra sau khi Hamas không chấp nhận các điều khoản ngừng bắn mới nhất, và Israel rút các nhà đàm phán để phản đối - có thể là một bước ngoặt cho chính sách của chính quyền.

Thúc đẩy tin tức: Trump báo hiệu hôm thứ Sáu rằng đã đến lúc Israel leo thang hơn nữa cuộc chiến để "loại bỏ" Hamas và "hoàn thành công việc".

Các quan chức Israel không chắc liệu đó là một chiến thuật đàm phán hay một sự thay đổi thực sự từ Trump - một "đèn xanh" để Netanyahu xử dụng các biện pháp quân sự thậm chí còn cực đoan hơn.

"Thật khủng khiếp trước những gì đã xảy ra với Hamas. Nó chạm vào tất cả mọi người. Chúng ta sẽ xem điều gì sẽ xảy ra. Chúng ta sẽ xem Israel có phản ứng gì với điều đó. Nhưng nó đang đến thời điểm đó", ông Trump nói với các phóng viên sau khi hạ cánh xuống Scotland hôm thứ Sáu.

Hậu trường: Trong cuộc họp với các gia đình con tin tại Bộ Ngoại giao hôm thứ Sáu, ông Rubio nhiều lần nói rằng chính quyền cần phải "suy nghĩ lại" chiến lược của mình về Gaza và "trình bày với tổng thống những lựa chọn mới", theo các nguồn tin.

Phóng to: Trong sáu tháng qua, ông Trump đã cho phép Netanyahu làm bất cứ điều gì ông ấy muốn ở Gaza - từ các hoạt động quân sự, đàm phán con tin, đến phân phối viện trợ nhân đạo.

Trong khi các quan chức Tòa Bạch Ốc  nói rằng ông Trump thực sự lo lắng trước vụ giết hại người Palestine và muốn kết thúc cuộc chiến, nhưng ông hầu như không gây áp lực nào lên Netanyahu để chấm dứt cuộc chiến trong vài tháng qua, theo các quan chức Israel.

"Trong hầu hết các cuộc gọi và cuộc họp, Trump nói với Bibi, 'Hãy làm những gì bạn phải làm ở Gaza'. Trong một số trường hợp, ông ấy thậm chí còn khuyến khích Netanyahu cứng rắn hơn với Hamas", một quan chức Israel nói với Axios.

Mặt khác: Ông Netanyahu cáo buộc chính quyền Biden kìm hãm Israel, bao gồm cả việc hạn chế cung cấp một số vũ khí.

Ông tuyên bố rằng một khi Trump nhậm chức và Israel bổ nhiệm một chỉ huy quân sự mới, cuối cùng ông sẽ được giải phóng để đánh bại Hamas. Trong nơi riêng tư, ông thậm chí còn đặt một thời gian biểu: ba tháng.

Trump đã đưa cho Israel những quả bom nặng 2.000 pound mà Biden không gửi, cùng với nhiều vũ khí khác, và ngừng bất kỳ lời chỉ trích công khai nào về việc giết hại thường dân Palestine.

Nhưng kết quả từ các hoạt động quân sự của Israel trong sáu tháng qua không khác nhiều so với trước đây - Lực lượng Phòng vệ Israel đã phá hủy Gaza một cách có hệ thống ngày càng nhiều, giết chết hàng ngàn người Palestine trong quá trình này, nhưng Hamas vẫn chưa bị loại bỏ.

Hồi tưởng quá khứ : Ông Trump và đặc phái viên Steve Witkoff đã đóng một vai trò lớn trong việc đạt được thỏa thuận ngừng bắn và bắt giữ con tin vào tháng Giêng, vài ngày trước lễ nhậm chức.

Nhưng họ đã cho phép Netanyahu vi phạm thỏa thuận đó bằng cách không đàm phán nghiêm túc về giai đoạn tiếp theo. Israel đơn phương nối lại cuộc chiến vào tháng 3.

Rubio lưu ý trong cuộc họp hôm thứ Sáu rằng cả ông lẫn Trump đều không bao giờ thích định dạng gia tăng trong thỏa thuận thời Biden, với các thỏa thuận ngừng bắn ngắn hạn để đổi lấy việc thả một số con tin.

Một quan chức Bộ Ngoại giao có chi tiết về cuộc họp nói rằng mặc dù Rubio cho biết ông không tin rằng cách tiếp cận gia tăng là bền vững trong dài hạn, nhưng cả ông và Trump đều nhận ra nó phải được xử lý theo cách đó vào tháng Giêng.

Giữa các dòng: Netanyahu thích hình thức đó vì lý do chính trị trong nước, để không phải cam kết chấm dứt chiến tranh.

Bất chấp sự dè dặt của mình, Trump đã tán thành nó trong các vòng đàm phán tiếp theo, cho đến nay tất cả đều thất bại.

Ngoại lệ duy nhất cho những thất bại đó - hay thành công duy nhất - là khi Trump bỏ qua Netanyahu để  bảo đảm trả tự do cho công dân Mỹ Edan Alexander.

Ông Rubio đã nói rõ trong cuộc họp hôm thứ Sáu rằng ông vẫn không nghĩ rằng cách tiếp cận gia tăng là đúng đắn và ám chỉ rằng có thể đã đến lúc khám phá một cách tiếp cận toàn diện hơn để chấm dứt chiến tranh và trả tự do cho tất cả các con tin còn lại, theo các nguồn tin trong phòng.

Thu nhỏ: Trump là một trong những nhà lãnh đạo thế giới đầu tiên cảnh báo công khai rằng người Palestine đang chết đói ở Gaza, nhưng ông cũng không chỉ trích nhiều hơn so với người tiền nhiệm về các chính sách hạn chế viện trợ của Israel.

Ông Trump ủng hộ Tổ chức Nhân đạo Gaza (GHF) do Israel hậu thuẫn, một nỗ lực cung cấp viện trợ ở Gaza thông qua một công ty tư nhân của Mỹ chứ không phải thông qua Liên Hiệp Quốc trong nỗ lực bảo đảm Hamas không thể chỉ huy nó.

Trong khi Tổ chức Nhân đạo Gaza  tìm cách cung cấp thực phẩm cho một số người dân ở Gaza, hàng trăm người Palestine đã thiệt mạng khi đang trên đường đến các trung tâm cứu trợ.

Tình hình thực tế : Tình hình nhân đạo ở Gaza đang ở mức tồi tệ nhất kể từ khi bắt đầu cuộc chiến cách đây 20 tháng, với 122 người Palestine chết đói trong những tuần gần đây, theo Bộ Y tế ở Gaza do Hamas kiểm soát. Số người Palestine thiệt mạng kể từ khi chiến tranh bắt đầu là gần 60.000.

Gần như tất cả các nhà lãnh đạo phương Tây đã thúc giục Israel - với sự tuyệt vọng ngày càng tăng - ngừng giao tranh và cho phép viện trợ nhiều hơn - khiến thông điệp "hoàn thành công việc" của Trump trở nên chói tai hơn.

"Thảm họa nhân đạo mà chúng ta đang chứng kiến ở Gaza phải chấm dứt ngay bây giờ", Pháp, Đức và Anh cho biết trong một tuyên bố chung hôm thứ Sáu. "Việc từ chối hỗ trợ nhân đạo thiết yếu cho dân thường là không thể chấp nhận được."

Nói tóm lại: Israel và Mỹ đang cùng nhau trên một hòn đảo ngoại giao, được nhiều đồng minh của họ coi là cùng chịu trách nhiệm trước tình hình thảm khốc.

Ít nhất một số người trong chính quyền thừa nhận riêng rằng chiến lược của họ đã không hiệu quả. Nhưng họ vẫn chưa quyết định có nên thay đổi nó hay không.

----------------

_ Tác giả Barak Ravid.

_ Trần HSa lược dịch từ AXIOS.... 27/7/2025.