Đảng Cộng hòa dốc sức chuẩn bị khi cuộc khủng hoảng Gaza thử thách Trump ở Trung Đông.

Điện Capitol Hoa Kỳ.

 

Clip trên Hill

Tác giả  Alexander Bolton - 30/07/25 ......The Hill

Cuộc khủng hoảng nhân đạo ngày càng tồi tệ ở Gaza đang thử thách nghiêm trọng chính sách Trung Đông của Tổng thống Trump cũng như sự ủng hộ mang tính truyền thống của Quốc hội đối với Israel và các lực lượng vũ trang của họ, khi đảng Cộng hòa và Dân chủ trên Đồi Capitol ngày càng chỉ trích Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

Các Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa cảnh báo rằng việc Netanyahu phớt lờ những báo cáo về thất bại trong việc cung cấp viện trợ lương thực cho dân thường ở Gaza, bao gồm hàng nghìn trẻ em, có nguy cơ trở thành vấn đề chính trị đối với Trump.

Các nhà lập pháp GOP nói rằng Trump đã gửi một thông điệp cho Netanyahu hôm thứ Hai khi ông không đồng ý với tuyên bố của Thủ tướng Israel rằng "không có nạn đói" ở Gaza, mặc dù có nhiều hình ảnh về người lớn và trẻ em thường dân gầy gò.

Thượng nghị sĩ Thom Tillis (R-N.C.) cho biết cuộc khủng hoảng ở Gaza "có thể" là một vấn đề chính trị đối với Trump.

"Tôi nghĩ rằng người dân Mỹ cuối cùng là một dân tộc tốt bụng. Họ không thích nhìn thấy đau khổ, tôi nghĩ tổng thống cũng không muốn như vậy", ông nói. "Nếu bạn thấy có sự thiếu ăn, bạn cố gắng sửa chữa nó."

Ông Tillis cho biết ông Trump sẽ không từ bỏ cam kết của mình với Israel, nhưng nhận thấy tổng thống dường như đang buộc các quan chức Israel phải "chịu trách nhiệm".

Ông nói, "ông ấy đúng khi buộc các quan chức được bầu phải chịu trách nhiệm và tôi sẽ khuyến khích ông Netanyahu nhạy cảm với điều đó", đồng thời chỉ ra rằng ông Netanyahu đang ở một vị trí khó khăn vì ông ta đang đối phó với những kẻ khủng bố Hamas, những người đang xử dụng những thường dân đói khát làm lá chắn bằng con người.

Và ông Tillis lập luận rằng nỗi đau và sự đau khổ ở Gaza là "kết quả trực tiếp từ hành động của giới lãnh đạo dân cử của họ ở Hamas", đề cập đến các cuộc tấn công vào các khu định cư của Israel vào ngày 7 tháng 10 năm 2023.

Ông Trump hôm thứ Hai nói rằng "dựa trên truyền hình", trẻ em Gaza "trông rất đói" và nói rằng dường như có "nạn đói thực sự".

Đặc biệt, hình ảnh của những đứa trẻ hốc hác đã gây sốc cho các nhà lập pháp ở cả hai đảng trong những tuần gần đây, khi tác động do cuộc bao vây của Israel vào khu vực bị chiến tranh tàn phá kéo dài bốn tháng đang trở nên rõ rệt hơn.

Chủ tịch Ủy ban Phân bổ Thượng viện Susan Collins (R-Maine) cho biết bà "rất lo ngại" về "những người vô tội ở Gaza, những người có nguy cơ bị đói hoặc thậm chí chết đói".

Bà nói thêm, "Israel đang cố gắng tiếp tục hỗ trợ" cho thường dân Palestine, và giống như Tillis, bà gọi Hamas là một "tổ chức khủng bố" đã "bắt đầu cuộc chiến này".

"Cách tốt nhất để chấm dứt nó là Hamas đồng ý ngừng bắn và thả tất cả các con tin còn lại", bà nói.

Liên Hiệp Quốc ước tính rằng gần 1 trong 3 người ở Gaza không có thức ăn trong nhiều ngày và các bệnh viện trong khu vực đang báo cáo những người chết vì đói. Ít nhất 24 trẻ em dưới 5 tuổi đã chết vì các nguyên nhân liên quan đến đói trong tháng Bảy, theo Tổ chức Y tế Thế giới.

Một số lời chỉ trích lớn nhất trên Đồi Capitol đến từ dân biểu  Marjorie Taylor Greene (CH-Ga.), một trong những đồng minh trung thành nhất của Trump, người đã cảnh báo trong một bài đăng trên mạng xã hội vào tối thứ Hai rằng "diệt chủng, khủng hoảng nhân đạo và đói" đang "xảy ra ở Gaza".

Một thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa yêu cầu giấu tên để bình luận thẳng thắn về cách xử lý của Netanyahu đối với cuộc xung đột ở Gaza và sự thất bại trong việc cung cấp viện trợ nhân đạo cho dân thường.

Nhà lập pháp GOP nói "Có một vấn đề thực sự ở Gaza cần được giải quyết, và dư luận thế giới đã đi theo hướng đó", 

Thượng nghị sĩ cho biết việc Trump công khai chia tay với Netanyahu về việc liệu thực sự có nạn đói hay không đại diện cho một "sự thay đổi" trong lập trường của chính quyền.

Nhà lập pháp nói "Bây giờ  mối quan tâm đó được nhấn mạnh,. Thế giới đang thay đổi về mặt đó."

Một cuộc thăm dò của Gallup được thực hiện từ ngày 7 tháng 7 đến ngày 21 tháng 7 cho thấy chỉ có 32% người Mỹ được khảo sát tán thành hành động quân sự của Israel ở Gaza, giảm 10 điểm phần trăm so với tháng 9. Đây là số liệu thấp nhất kể từ khi Gallup lần đầu tiên bắt đầu hỏi về vấn đề này vào tháng 11 năm 2023.

Các nhà lập pháp GOP nói rằng cuộc khủng hoảng ở Gaza có thể làm phức tạp những nỗ lực của Trump trong việc xây dựng mối quan hệ kinh tế và an ninh mạnh mẽ hơn với các quốc gia vùng Vịnh chủ yếu là người Hồi giáo, như Ả Rập Saudi, Qatar và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.

Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune (R-S.D.), khi được hỏi hôm thứ Ba về tuyên bố "diệt chủng" của Greene và sự ủng hộ của người Mỹ dành cho Netanyahu, cho biết ông chia xẻ quan điểm của Trump về nạn đói xảy ra ở Gaza.

“Tôi đồng tình với quan điểm của tổng thống. Rõ ràng, khi chứng kiến những người đau khổ như vậy, chúng ta cần phải có lòng nhân đạo, và muốn giúp đỡ họ đáp ứng nhu cầu đó và xoa dịu nỗi đau đó,” ông nói với các phóng viên. “Tôi nghĩ chính phủ của chúng ta và các chính phủ khác trên thế giới, các quốc gia khác, rất quan tâm đến việc làm những gì có thể để [giúp đỡ] những người đang bị tổn hại mà không phải do lỗi của họ.”

Nhưng Thune cũng cáo buộc Hamas ngăn chặn và chuyển hướng rất nhiều viện trợ lương thực đến Gaza.

Trong khi đó, các đảng viên Dân chủ tại Thượng viện đang gia tăng áp lực lên Ngoại trưởng Marco Rubio và đặc phái viên của Trump tại Trung Đông, Steve Witkoff, để ủng hộ việc mở rộng hỗ trợ nhân đạo với quy mô lớn cho Gaza, gọi "cuộc khủng hoảng nhân đạo ở Gaza" vừa "cấp tính" vừa "không bền vững".

Một nhóm gồm 40 đảng viên Dân chủ tại Thượng viện đã viết một bức thư cho Rubio và Witkoff hôm thứ Ba, cảnh báo rằng "nạn đói và suy dinh dưỡng" ở Gaza đang "lan rộng" và "tử vong do đói, đặc biệt là ở trẻ em đang gia tăng".

Đáng chú ý, bức thư được dẫn dắt bởi một số đảng viên Dân chủ gốc Do Thái nổi tiếng, bao gồm Lãnh đạo thiểu số Thượng viện Chuck Schumer (NY) và Thượng nghị sĩ Adam Schiff (California), Jacky Rosen (Nev.) và Brian Schatz (Hawaii), Phó Bí thư Thường trực của đảng Dân chủ.

Các nhà lập pháp nhắm vào Quỹ Nhân đạo Gaza, ột mtổ chức phi lợi nhuận của Mỹ được thành lập với sự chấp thuận của chính phủ Israel vào tháng Hai để cung cấp viện trợ lương thực.

Họ lập luận rằng nhóm này đã "thất bại trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng nhân đạo ngày càng sâu sắc" và đã "góp phần vào số người chết không thể chấp nhận được, và ngày càng tăng chung quanh các địa điểm của tổ chức".

Văn phòng nhân quyền Liên Hiệp Quốc tuần trước cho biết các lực lượng Israel đã giết chết hơn 1.000 người Palestine đang cố gắng lấy thực phẩm tại các địa điểm này.

Rosen cho biết đảng Dân chủ muốn Hamas thả các con tin còn lại, nhưng bà tuyên bố, "Chúng ta phải chắc chắn rằng chúng ta phải giải quyết những đau khổ ở Gaza".

"Chúng ta cần đưa viện trợ nhân đạo, giảm bớt đau khổ và chúng ta phải tìm ra con đường phía trước cho ngày hôm sau", bà nói.

Thượng nghị sĩ Angus King (Maine), một người độc lập họp kín với đảng Dân chủ, tuyên bố hôm thứ Hai rằng ông sẽ phản đối "bất kỳ" sự ủng hộ nào dành cho Israel trong khi cuộc khủng hoảng đói kéo dài ở Gaza.

“Tôi hoàn toàn ủng hộ các hành động của chính phủ Israel hiện tại và sẽ ủng hộ – và bỏ phiếu – chấm dứt bất kỳ sự hỗ trợ nào của Hoa Kỳ cho đến khi có sự thay đổi rõ ràng trong chính sách của Israel”, ông nói trong một tuyên bố đăng trên trang web của mình.

King cho biết ông đã nhận được phản ứng "tích cực" từ người dân ở Maine và thậm chí cả "bạn bè trong cộng đồng Do Thái".

Ông nói rằng ông hy vọng các thượng nghị sĩ khác sẽ theo gương ông.

"Ngay cả tổng thống cũng ghi nhận vấn đề vào ngày hôm qua", ông nói đến tuyên bố của Trump về nạn đói ở Gaza.

Ông King cảnh báo rằng các chiến thuật tàn bạo của Israel ở Gaza là "thảm họa" đối với sự ủng hộ của các nhà lãnh đạo toàn cầu và vị thế của Israel trong mắt người dân Mỹ, những người đã bị ảnh hưởng bởi những hình ảnh đáng lo ngại từ Gaza.

"Họ đang mất đi sự ủng hộ của cả một thế hệ người Mỹ. Những người trẻ tuổi đang biểu tình này, trong 10 hoặc 15 năm nữa sẽ có mặt ở Quốc hội. Đó là một vết thương tự gây ra, nó không cần thiết", ông nói.

King cho biết ông nghĩ rằng tình cảm này được chia xẻ bởi các đồng nghiệp ở cả hai đảng.

"Tôi nghĩ mọi người đều lo lắng về điều này", ông nói. "Tổng thống đã đưa ra một tuyên bố khá thẳng thắn."

Dân biểu  Ritchie Torres (DC-N.Y.), một người ủng hộ Israel thẳng thắn, đã cảnh báo trong một cuộc phỏng vấn với nhà báo Chuck Todd hôm Chủ nhật rằng Netanyahu đã gây ra "thiệt hại không thể khắc phục" đối với mối quan hệ của Israel với đảng Dân chủ.

Khi được hỏi liệu các chính sách của Netanyahu có gây nguy hiểm cho mối quan hệ giữa Mỹ và Israel hay không, Rosen, một tiếng nói hàng đầu của đảng Dân chủ về các vấn đề liên quan đến Israel, trả lời: "Điều đó sẽ tùy thuộc vào lịch sử để phán xét".

---------------

_ Tác giả  Alexander Bolton.

_ Trần HSa lược dịch từ The Hill ... 31/7/2025.