Share:
Ông Trump trở nên mềm hơn với Putin khi lợi thế quân sự của Nga suy yếu, các quan chức nói.
Ông Trump trở nên mềm hơn với Putin khi lợi thế quân sự của Nga suy yếu, các quan chức nói
© Alexander Zemlianichenko / AP
Tác giả Karen DeYoung, Catherine Belton, Mary Ilyushina ... 25/5/2025....The WashingtonPost via MSN.
Sức mạnh chiến trường của Nga ở Ukraine đã bắt đầu suy yếu và nước này có thể gặp phải tình trạng thiếu nhân lực và vũ khí nghiêm trọng vào năm tới, ngay cả khi Tổng thống Donald Trump rút khỏi áp lực đối với Moscow để chấm dứt chiến tranh, theo các quan chức cấp cao của Mỹ và châu Âu và các chuyên gia quân sự.
Trong những ngày gần đây, ông Trump dường như đã từ bỏ mối đe dọa trừng phạt tài chính khắc nghiệt mà ông đã lặp đi lặp lại cách đây hai tuần nếu Moscow không đồng ý ngừng bắn với Kiev. Thay vào đó, sau cuộc điện đàm kéo dài hai giờ hôm thứ Hai với Tổng thống Nga Vladimir Putin, ông đã chào hàng các thỏa thuận thương mại mới tiềm năng với Nga.
Thay vì là sự lãnh đạo của Hoa Kỳ mà ông đã hứa, Trump đã suy ngẫm rằng ông có thể rời bỏ và để lại các cuộc đàm phán cho người châu Âu - thậm chí có thể là cả vị tân giáo hoàng - để giải quyết. Chính quyền của ông đã không cam kết hỗ trợ quân sự hoặc tài chính bổ sung cho Ukraine.
Nhưng hiện nay là thời điểm để gây áp lực lên Moscow có thể thuận lợi hơn bất kỳ thời điểm nào kể từ những ngày đầu của cuộc xung đột, theo hơn một chục quan chức thảo luận về tình trạng hiện tại của chiến tranh và tình trạng chính trị cùng ngoại giao nhạy cảm chung quanh nó, hầu hết nói với điều kiện giấu tên.
Nếu không có một giải pháp đàm phán hoặc sự hỗ trợ "mạnh mẽ" của phương Tây, cuộc chiến "có thể sẽ tiếp tục có xu hướng chậm rãi có lợi cho Nga cho đến năm 2025", theo một đánh giá của Cơ quan Tình báo Quốc phòng Mỹ do Giám đốc DIA, Trung tướng Jeffrey Krause, trình bày trước Quốc hội 10 ngày trước. Nhưng thắng lợi của Nga "đang chậm lại và tiếp tục đi kèm với tổn thất lớn về nhân sự và thiết bị ".
Kể từ cuộc xâm lược vào tháng 2/2022, đánh giá của DIA cho biết, Nga đã "mất ít nhất 10.000 phương tiện chiến đấu mặt đất, bao gồm hơn 3.000 xe tăng, cũng như gần 250 máy bay và trực thăng và hơn 10 tàu hải quân".
Trong năm qua, Nga chỉ chiếm thêm được 0,6% lãnh thổ Ukraine, với cái giá phải trả là 1.500 người chết hoặc bị thương mỗi ngày, các quan chức phương Tây hiện tại và trước đây cho biết. "Nga vẫn đang dần chiếm một phần lãnh thổ, nhưng với chi phí cao, không thể chịu đựng được", Richard Barrons, cựu chỉ huy Bộ Tư lệnh Lực lượng Liên hợp của Anh, nói. Một số quan chức ước tính tổng số thương vong của Nga là hơn một triệu người.
Trong khi đó, châu Âu đang phải vật lộn để tìm cách tăng nguồn cung cấp cho Ukraine, và Kyiv có vấn đề rắc rối riêng về cả nhân sự lẫn thiết bị, mặc dù sản lượng vũ khí trong nước tăng đều đặn. Không bên nào có thể tiến công đáng kể trên mặt đất, và cuộc chiến đã phát triển thành một cuộc giao tranh tầm xa với tên lửa và máy bay không người lái ngày càng tinh vi.
Cư dân dọn dẹp các mảnh vỡ tại địa điểm của một tòa nhà dân cư chín tầng bị máy bay không người lái tấn công ở Kyiv hôm thứ Bảy. © Sergey Dolzhenko / EPA-EFE / Shutterstock
Nga đã tấn công Kyiv và các khu vực khác, phóng 250 máy bay không người lái tấn công và 14 tên lửa đạn đạo vào đêm thứ Sáu, theo một tuyên bố của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Các quan chức Nga tuyên bố hơn 700 máy bay không người lái của Ukraine đã bị đánh chặn trên lãnh thổ Nga trong vòng 72 giờ qua, gần 100 trong số đó gần Moscow.
Nhưng máy bay không người lái và các cuộc tấn công tầm xa không chinh phục được lãnh thổ và sẽ không giành chiến thắng cho cả hai bên, các quan chức và chuyên gia cho biết.
Ông Zelensky nói, "Với mỗi cuộc tấn công như vậy, thế giới thấy rõ hơn rằng chính Moscow đang kéo dài cuộc chiến này. Bây giờ rõ ràng là phải có nhiều áp lực hơn đối với Nga để bất kỳ hoạt động ngoại giao thực sự nào được bắt đầu. … Chỉ có các biện pháp trừng phạt bổ sung nhắm vào các lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế Nga mới buộc Moscow phải ngừng các cuộc tấn công".
Washington phủ nhận.
Trong các bình luận công khai sau cuộc điện đàm với Putin, ông Trump không đề cập đến các biện pháp trừng phạt đối với Nga hoặc viện trợ cho Ukraine. Phát biểu với các nhà lãnh đạo châu Âu, ông chỉ ra rằng nhà lãnh đạo Nga dường như không có xu hướng ngăn chặn một cuộc chiến mà ông ta tin rằng đang có lợi cho mình, một người quen thuộc với các cuộc trao đổi cho biết.
Ngoại trưởng Marco Rubio, trong phiên điều trần tại Thượng viện hôm thứ Ba, đã bảo vệ sự thiếu hành động của Trump. Ông nói, Kyiv "vẫn nhận được vũ khí và các lô hàng từ chúng tôi và các đồng minh của chúng tôi" - mặc dù chính quyền đã không tìm kiếm bất kỳ khoản tài trợ mới nào hoặc rút vũ khí từ kho dự trữ của Mỹ. "Liên minh châu Âu sắp áp đặt các biện pháp trừng phạt bổ sung", ông Rubio nói, trong khi Mỹ đang "tìm kiếm thêm" các khẩu đội phòng không Patriot khan hiếm từ các đồng minh NATO để chuyển giao cho Ukraine.
Rubio bác bỏ đề xuất của một thượng nghị sĩ rằng Putin đang "chơi khăm" Trump và nói rằng tất cả các biện pháp trừng phạt thời Biden đối với Nga vẫn được áp dụng. Nhưng "niềm tin của tổng thống là... Ngay bây giờ, [nếu] bạn bắt đầu đe dọa các biện pháp trừng phạt, người Nga sẽ ngừng nói chuyện. Và điều có giá trị là khi chúng tôi có thể nói chuyện với họ và thúc đẩy họ đến bàn đàm phán."
Cho đến nay, ông Putin đã phớt lờ lời kêu gọi ngừng bắn 30 ngày của ông Trump và cử một phái đoàn cấp thấp đến một phiên đàm phán ở Istanbul mà ông Trump đã cử ông Rubio tham dự.
Hôm thứ Tư, Thượng nghị sĩ Lindsey Graham (CH-South Carolina) và Richard Blumenthal (DC -Connecticut) đã giới thiệu luật, được đồng bảo trợ bởi 81 thượng nghị sĩ khác, đặt câu hỏi về giá trị của các cuộc đàm phán đó, và đe dọa áp đặt các biện pháp trừng phạt chính và thứ cấp đối với Nga nếu nước này từ chối tham gia vào các cuộc đàm phán thiện chí với Ukraine. Graham, một người trung thành ủng hộ Trump đã trò chuyện liên tục và nhất quán với Tòa Bạch Ốc về vấn đề này, một người quen thuộc với quan điểm của thượng nghị sĩ cho biết.
Trong số những thứ khác, luật sẽ áp thuế của Mỹ lên tới 500% đối với hàng hóa nhập khẩu từ các quốc gia - bao gồm cả Trung Quốc - mua dầu, khí đốt, uranium và các sản phẩm khác của Nga. Trong một tuyên bố, ông Graham lưu ý rằng ông Rubio nói rằng Moscow đã đồng ý trong các cuộc đàm phán ở Istanbul cung cấp các điều khoản ngừng bắn trong vài ngày tới. "Nếu nó vẫn như vậy", ông Graham nói, "Nga có thể mong đợi hành động quyết định từ Thượng viện Hoa Kỳ".
Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho biết hôm thứ Sáu, các điều khoản đàm phán của Moscow sẽ dựa trên "nguyên nhân gốc rễ" của cuộc xung đột, ám chỉ việc Moscow lặp đi lặp lại khẳng định rằng Ukraine trong lịch sử là một phần của Nga đã trở thành một nhà nước tham nhũng, bất hợp pháp và do Đức Quốc xã cai trị. Ông Lavrov nói, một thỏa thuận hòa bình thực sự chỉ có thể được đàm phán và ký kết bởi một chính phủ Ukraine mới được bầu "hợp pháp".
Các thành viên của Lữ đoàn Cơ giới hóa Riêng biệt số 33 của Lực lượng Vũ trang Ukraine đã bắn một khẩu lựu pháo tự hành về phía quân đội Nga ở vùng Donetsk của Ukraine hôm thứ Sáu. © Ivan Anatolii Stepanov / Reuters
"Putin tin rằng thời gian đang đứng về phía ông ấy, và Ukraine đang chảy máu nhanh hơn Nga", một quan chức cấp cao châu Âu nói. Trong bối cảnh lo ngại ngày càng tăng về việc Ukraine có thể cầm cự được bao lâu, những người ủng hộ áp lực gia tăng đối với Moscow đã cố gắng tập trung sự chú ý vào những điểm yếu ngày càng tăng của Nga.
Triển vọng xấu đi của Moscow.
Điện Kremlin đã thu hút một số lượng tân binh kỷ lục trong năm nay, mặc dù nhiều người đã bị lôi kéo bằng các khoản thanh toán tiền mặt và kỳ vọng cuộc chiến sẽ sớm kết thúc. Nhưng tốc độ tiến công của Nga trên thực địa đã bị chậm lại đến gần như bế tắc, một phần là do Ukraine củng cố khu vực phòng thủ rộng 10 dặm rải đầy mìn và chiến hào, đồng thời xử dụng máy bay không người lái tầm ngắn để tấn công bất kỳ cách tiếp cận nào của Nga đối với phòng tuyến, theo Jack Watling, nghiên cứu viên cao cấp về chiến tranh trên bộ tại Viện Dịch vụ Thống nhất Hoàng gia ở London.
Một quan chức an ninh Ukraine cho biết bước tiến bị đình trệ cũng có thể một phần là do Nga buộc phải chuyển hướng nguồn lực để giành lại mảnh đất của nó ở khu vực Kursk, dọc theo biên giới phía đông bắc Ukraine.
"Nga không thể chiếm được bất kỳ vùng đất nào, và đây là tình hình chung gần như kể từ khi cuộc phản công của Ukraine kết thúc” vào năm 2023, quan chức Ukraine cho biết. “Mặc dù thực tế là họ vẫn có ưu thế gấp ba lần về số lượng quân — và thậm chí có thể lớn hơn về hệ thống [vũ khí] — nhưng vẫn chưa đủ”.
Mặc dù có khả năng sản xuất ít nhất 200 xe tăng mới mỗi năm, Nga đã phụ thuộc rất nhiều vào việc tân trang những chiếc xe tăng thời Liên Xô, con số dự trữ ước tính 13.000 xe tăng vào đầu cuộc chiến mà các chuyên gia phương Tây tính toán có thể sẽ cạn kiệt trong vài tháng tới.
"Người Nga có thể tiếp tục chiến đấu, nhưng... lực lượng sẽ ngày càng trở nên phi cơ giới hóa theo thời gian, và điều đó đặt ra mốc thời gian về việc họ có thể duy trì cách hoạt động hiện tại trong bao lâu", Watling nói.
Nếu không có lệnh ngừng bắn nào được sắp xếp, Nga có thể sẽ xử dụng cơ hội ưu thế thu hẹp của mình để tăng cường các cuộc tấn công trong mùa hè với nỗ lực vượt qua hàng ngũ kiệt sức của Ukraine, Watling và Barrons cho biết. Nhưng đó có thể là cơ hội cuối cùng của Moscow.
"Nga thực sự đang đạt đến đỉnh điểm trong khả năng tiến hành một cuộc tấn công", Barrons nói. "Rất khó có khả năng bây giờ quân đội Nga có được trang bị, con người, huấn luyện và hậu cần để tiến hành một cuộc tấn công có thể phá vỡ phòng tuyến của Ukraine và - ngay cả khi họ làm vậy - cũng không khai thác được nó ngay lập tức".
Ngay cả khi Nga thành công trong việc giành thêm lãnh thổ Ukraine, Điện Kremlin khó có thể đạt được mục tiêu đã tuyên bố là giành toàn quyền kiểm soát bốn khu vực mà họ đã sáp nhập bất hợp pháp vào mùa thu năm 2022 - Donetsk, Luhansk, Kherson và Zaporizhzhia - theo Dara Massicot, nhà nghiên cứu cấp cao tại Trung tâm Á-Âu Nga Carnegie.
"Có một sự khác biệt giữa việc đẩy lùi được người Ukraine từ 5 đến 10 km với chi phí cao, cùng một lúc với việc có nhân lực và thiết giáp tập hợp đằng sau đó để khai thác bước đột phá, chiếm đóng và vượt qua tất cả những trở ngại đó, mặc dù người Ukraine đang gặp vấn đề", ông Massicot nói. "Đó vẫn là một hóa đơn thực sự lớn về thiết bị mà họ cần, và tôi không thấy sự tập trung đó ở bất cứ đâu."
Khi ông Putin đến thăm khu vực Kursk vào hôm thứ Tư, lần đầu tiên kể từ khi nó được chiếm lại từ Ukraine, một quan chức địa phương đã gợi ý với ông rằng quân đội Nga bây giờ nên chiếm khu vực Sumy giáp biên giới của Ukraine.
Ông Putin nói đùa rằng thống đốc Kursk "luôn muốn mọi thứ lớn hơn". Nhưng khi ông tìm cách kéo dài các cuộc đàm phán và chống lại sự nhạt nhẽo của Trump, các quan chức phương Tây nói rằng sự tin tưởng của Putin có thể dựa trên những đánh giá màu hồng từ cấp dưới của ông hơn là thực tế. "Tôi nghĩ họ đánh giá quá cao thành công hiện tại của Nga", một quan chức cấp cao châu Âu nói.
Cho dù Putin thực sự tin rằng ông có "tất cả các lá bài", như Trump đã nói, hay chỉ đơn giản là chờ đợi phương Tây cảm thấy mệt mỏi với cuộc xung đột dường như không hồi kết, kho dự trữ thiết bị thời Liên Xô sẽ khiến Nga ngày càng phụ thuộc vào các hệ thống mới được sản xuất từ đầu. Một số quan chức và chuyên gia phương Tây cho biết, đây là thời điểm thích hợp để áp đặt các biện pháp trừng phạt mới và tiếp tục cung cấp vũ khí mới cho Ukraine.
"Nếu Ukraine có thể ngăn Nga đến được biên giới Donetsk từ nay đến Giáng sinh, và các đối tác quốc tế của Kiev siêng năng làm suy thoái nền kinh tế Nga, Moscow sẽ phải đối mặt với những lựa chọn khó khăn về chi phí mà họ chuẩn bị phải chịu, để tiếp tục cuộc chiến", ông Watling nói.
-----------------
_ Tác giả Karen DeYoung, Catherine Belton, Mary Ilyushina..... | Belton tường thuật từ London. Ellen Francis ở Brussels và Mariana Alfaro ở Washington đã đóng góp cho báo cáo này.
_ Trần HSa lược dịch từ The Washington Post via MSN.... 25/5/2025.
