Trung Quốc đặt cược rằng họ có thể giành chiến thắng trong cuộc chiến thương mại, đang chơi bóng cứng rắn với Trump.

 Nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình cho rằng tổng thống Mỹ sẽ rút lui trước khi đưa ra các mức thuế mới có thể làm chao đảo thị trường.

Nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã áp dụng cách tiếp cận cứng rắn trong tranh chấp thương mại Trung Quốc-Hoa Kỳ. S. tranh chấp thương mại. © Hình ảnh Ichiro Canno / AFP / Getty.

Tác giả Lingling Wei và Gavin Bade...14 Tháng Mười, 2025. The Wall Street Journal via MSN.

Trong cuộc đối đầu thương mại với Washington, Bắc Kinh cho rằng họ đã tìm thấy gót chân Achilles của Mỹ: Sự ám ảnh của Tổng thống Trump về thị trường chứng khoán.

Nhà lãnh đạo Trung Quốc, Tập Cận Bình, đang đặt cược rằng nền kinh tế Mỹ không thể gánh một cuộc xung đột thương mại kéo dài với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, theo những người thân cận với việc ra quyết định của Bắc Kinh. Trung Quốc đang giữ vững lập trường vì niềm tin rằng, một cuộc chiến thương mại leo thang sẽ làm suy yếu thị trường, như đã làm vào tháng Tư sau khi ông Trump công bố cái gọi là thuế quan Ngày Giải phóng, khiến Bắc Kinh phải đáp trả.

Trung Quốc hy vọng rằng viễn cảnh về một cuộc khủng hoảng thị trường khác, cuối cùng sẽ buộc ông Trump phải đàm phán tại một hội nghị thượng đỉnh dự kiến với ông Tập vào cuối tháng này.

Bắc Kinh tiếp tục chơi cứng rắn trong tuần này, leo thang cuộc chiến thương mại vào thứ Hai bằng cách trừng phạt các đơn vị Mỹ thuộc công ty vận tải biển Hàn Quốc Hanwha Ocean. Động thái này đã ảnh hưởng đến thị trường Mỹ vào thứ Ba, gây ra một đợt bán tháo mạnh sớm sủa, khi hy vọng giảm căng thẳng mờ dần, trước khi các chỉ số chính phục hồi một phần, và ổn định vào buổi chiều.

Tuần trước, Bắc Kinh đã áp đặt các hạn chế sâu rộng đối với xuất khẩu khoáng sản đất hiếm, vốn rất quan trọng đối với điện tử tiêu dùng và các ngành công nghệ. Ông Trump sau đó đe dọa áp thuế bổ sung 100% đối với Trung Quốc bắt đầu từ ngày 1/11.

Cả hai bên đều dao động giữa những cuộc nói chuyện cứng rắn và giảm leo thang trong những ngày gần đây, nhưng những lời lẻ khoa trương đã trở nên cứng rắn hơn vào hôm thứ Ba. Bộ Thương mại Trung Quốc cáo buộc Mỹ có "tiêu chuẩn kép" liên quan đến các mối đe dọa thuế quan, và tuyên bố rằng Trung Quốc sẽ "chiến đấu đến cùng" trong tranh chấp thương mại.

Khi thị trường chứng khoán hoạt động tốt, Tổng thống Trump thường gắn nó với các chính sách của chính quyền của ông.© Hình ảnh Spencer Platt / Getty.

Trên nền tảng Truth Social của mình, ông Trump cho biết Mỹ đang xem xét "chấm dứt kinh doanh" với Trung Quốc về dầu ăn và các "yếu tố thương mại" khác, vì Trung Quốc từ chối mua đậu nành của Mỹ - một quyết định mà Bắc Kinh nói là trả đũa thuế quan của chính ông Trump.

Thị trường chứng khoán vẫn là một trong số ít công cụ kiểm soát một vị tổng thống xử dụng quyền hành pháp một cách mạnh mẽ.

Trump thường xử dụng thị trường như một phong vũ biểu thời gian thực về việc quản lý kinh tế của mình. Ông đã lên mạng xã hội để thổi phồng mức cao kỷ lục của thị trường, ghi nhận các chính sách của chính quyền ông như bãi bỏ quy định và cắt giảm thuế. Ngược lại, khi thị trường chùn bước, đặc biệt là để đáp lại các chính sách thương mại hung hăng của ông, Trump có xu hướng rút lui hoặc thả nổi triển vọng về các thỏa thuận mới.

Trong khi ông Trump ca ngợi sức mạnh của nền kinh tế Mỹ, các quan chức Trung Quốc nhìn thấy những điểm yếu sẽ trở nên tồi tệ hơn trong một cuộc chiến thương mại. Với việc tuyển dụng chậm lại, sản xuất bị thu hẹp và giá cả tăng, nhiều nhà kinh tế nói rằng Mỹ không có vị thế để ôm một cuộc chiến thương mại lớn khác với Trung Quốc. Phản ứng tiêu cực mạnh mẽ của thị trường vào hôm thứ Sáu đối với các hạn chế đất hiếm mới của Trung Quốc, và khả năng trả đũa của Mỹ là một lời nhắc nhở về lỗ hổng kinh tế mà Bắc Kinh tìm cách khai thác.

Nền kinh tế Trung Quốc đã rơi vào suy thoái kéo dài, bị đè nặng bởi thị trường bất động sản sụp đổ, nợ ngày càng tăng và niềm tin của người tiêu dùng suy yếu. Tuy nhiên, Tập Cận Bình ít bị ảnh hưởng bởi sự ngất xỉu của thị trường, mặc dù nền kinh tế Trung Quốc phải đối mặt với một triển vọng bấp bênh.

Phát biểu với các phóng viên tại Tòa Bạch Ốc hôm thứ Ba, ông Trump đã thể hiện sự pha trộn giữa mối quan hệ cá nhân thường thấy của ông với Tập Cận Bình, và đối đầu công khai khi giải quyết tranh chấp thương mại với Trung Quốc. Ông Trump đã đóng khung cuộc xung đột thông qua mối quan hệ của ông với nhà lãnh đạo Trung Quốc, người mà ông gọi là một người bạn.

"Tôi có mối quan hệ tuyệt vời với Tập Cận Bình", ông Trump nói, trước khi nhanh chóng nói thêm: "Nhưng đôi khi ông ấy trở nên khó chịu".

Tổng thống Trump tuyên bố áp thuế bổ sung 100% đối với Trung Quốc sau khi Bắc Kinh áp đặt các hạn chế mới đối với việc xuất khẩu khoáng sản đất hiếm. Ảnh: Kent Nishimura/Reuters.

Thừa nhận mức độ nghiêm trọng của các hành động gần đây của Trung Quốc, từ các biện pháp mới kiểm soát xuất khẩu đất hiếm  đến các biện pháp trừng phạt mới nhất liên quan đến vận chuyển, ông Trump nói: "Chúng tôi có rất nhiều cú đấm đang được tung ra".

Sau đó, ông quay lại bảo vệ chiến lược kinh tế của mình trước những lo ngại về suy thoái thị trường, miêu tả Hoa Kỳ là không bị chịu áp lực. "Chúng ta là quốc gia thành công nhất từng có với tư cách là một quốc gia", ông Trump nói.

Bắc Kinh đã dịu giọng vào hôm  Chủ nhật sau khi ông Trump phản ứng dữ dội đối với các hạn chế đất hiếm, nhưng việc giảm leo thang dường như chỉ là một sự tạm dừng chiến thuật.

Theo những người thân cận với quá trình ra quyết định của Bắc Kinh, chiến lược cứng rắn của Tập Cận Bình dựa trên niềm tin rằng Trump cuối cùng sẽ nhượng bộ và đưa ra những nhượng bộ, thay vì xử dụng đòn bẩy đáng kể của Washington. Sự tự tin này được thúc đẩy, theo những người này, bởi thỏa thuận đình chiến thương mại Mỹ-Trung đạt được hồi tháng Năm. Trump đã áp thuế hơn 100% lên các sản phẩm Trung Quốc nhưng đã nhượng bộ sau khi Bắc Kinh xử dụng đòn bẩy của họ với tư cách là nhà xuất khẩu nam châm đất hiếm quan trọng nhất thế giới.

Rush Doshi, một học giả tại Đại học Georgetown và Hội đồng Quan hệ Đối ngoại, người trước đây từng phục vụ trong chính quyền Biden, cho biết: "Chính niềm tin của Trung Quốc rằng Trump sẽ đầu hàng - như ông ấy đã làm với nam châm vào đầu năm nay - đã khiến họ leo thang căng thẳng một cách mạnh mẽ".

Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer nói với CNBC hôm thứ Ba rằng các quan chức cấp cao ở Washington và Bắc Kinh đã tổ chức các cuộc thảo luận mới nhất về căng thẳng thương mại vào hôm thứ Hai, nói rằng cả hai bên "sẽ có thể giải quyết được vấn đề này".

Những người quen thuộc với vấn đề này cho biết đại sứ Mỹ tại Trung Quốc, David Perdue, đã cố gắng sắp xếp một cuộc điện đàm giữa Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, người đứng đầu nhóm đàm phán của Mỹ, và người đồng cấp Trung Quốc, Phó Thủ tướng He Lifeng.

Sự chú ý bây giờ chuyển sang hội nghị thượng đỉnh dự kiến giữa ông Trump và ông Tập khi cả hai tham dự một cuộc họp của các nhà lãnh đạo châu Á-Thái Bình Dương ở Hàn Quốc vào cuối tháng này.

Ryan Hass, giám đốc trung tâm Trung Quốc tại Viện Brookings và là cựu quan chức an ninh quốc gia cấp cao, cho biết "Cuộc họp sẽ là thông điệp. Sẽ không có đột phá lớn. Tập Cận Bình sẽ muốn xử dụng cuộc họp để dự đoán sự ổn định và khả năng dự đoán cao hơn. Trump có thể tìm kiếm sự bảo đảm về dòng chảy của các nguyên tố đất hiếm. Họ có thể tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn thương mại để hạn chế leo thang thuế quan".

----------------

_ Tác giả Lingling Wei và Gavin Bade.

_ Trần HSa lược dịch từ The Wall Street Jornal via MSN... 15/10/2025.