Các điệp viên của chính phủ Biden cho biết Trung Quốc đã nâng cấp tên lửa bằng công nghệ của UAE.

 Tình báo đã gây ra cuộc tranh luận gay gắt ở Washington về mối quan hệ của Mỹ  với quốc gia vùng Vịnh này.

Minh họa của FT.

Tác giả Demetri Sevastopulo ở Washington ... 25/10/2025.... Financial Times.

Các cơ quan tình báo Hoa Kỳ đã có được thông tin tình báo vào năm 2022 rằng Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đã cung cấp công nghệ cho Huawei mà họ tin rằng Trung Quốc đã xử dụng để mở rộng tầm bắn của tên lửa không đối không, giúp máy bay chiến đấu của nước này có lợi thế hơn so với máy bay chiến đấu của Mỹ.

Theo sáu người nắm rõ thông tin tình báo thu thập được trong thời chính quyền Biden, công nghệ được cho là đã chuyển giao cho Trung Quốc bởi G42 , tập đoàn AI hàng đầu của UAE, đã được xử dụng để nâng cấp tên lửa tầm xa bắn từ máy bay chiến đấu.

Hai người cho biết công nghệ đã được chuyển giao cho Huawei. Một người trong số họ và một người khác nói rằng tên lửa Trung Quốc là các biến thể PL-15 và PL-17.

G42, với các cổ đông bao gồm Microsoft, Silver Lake và quỹ đầu tư quốc gia Mubadala của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, đã phản bác thông tin tình báo của Hoa Kỳ, cho biết họ hoàn toàn bác bỏ "những cáo buộc sai sự thật và phỉ báng" từ "các nguồn tin có động cơ và ý định đáng ngờ".

Trong khi nhiều quan chức tình báo và an ninh Hoa Kỳ lo ngại về thông tin liên quan đến G42 và Trung Quốc, một số ít lại thận trọng hơn. Cũng có tranh luận giữa các quan chức về việc liệu G42 có biết công nghệ này sẽ được xử dụng để hỗ trợ Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc hay không.

Tuy nhiên, sáu người khác hiểu rõ vấn đề này cho biết thông tin này xuất hiện khi các cơ quan tình báo Hoa Kỳ phát hiện bằng chứng rộng hơn cho thấy Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, một đồng minh quan trọng của Hoa Kỳ ở Trung Đông, dường như đang xích lại gần Trung Quốc.

Một cựu quan chức Mỹ nói “Intel đang cảnh báo nguy hiểm, G42 và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đang trôi vào quỹ đạo của Trung Quốc.”

Thông tin tình báo này đã gây ra một cuộc tranh luận gay gắt trong chính quyền về mối quan hệ giữa Hoa Kỳ và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và liệu Hoa Kỳ có nên hợp tác nhiều hơn với quốc gia vùng Vịnh này về AI với điều kiện là nước này phải đồng ý ngừng hợp tác với Trung Quốc hay không.

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, nơi đặt căn cứ quân sự của Mỹ và là một nhà đầu tư lớn tại Mỹ, đã duy trì mối quan hệ chặt chẽ với Washington trong nhiều thập kỷ. Tuy nhiên, mối quan hệ này đã trở nên căng thẳng dưới thời chính quyền Biden, khi Abu Dhabi thất vọng với phản ứng yếu ớt của Mỹ trước các cuộc tấn công vào thủ đô của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất do phiến quân Houthi của Yemen thực hiện.

Bản chất chính xác của công nghệ mà G42 chia xẻ với Trung Quốc vẫn chưa rõ ràng. G42 do Cố vấn An ninh Quốc gia Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Sheikh Tahnoon bin Zayed al-Nahyan, làm chủ tịch và đã mở rộng sang công nghệ địa không gian, hàng không và vệ tinh. Hai nguồn tin cho biết công nghệ này bao gồm phần mềm giúp tối ưu hóa đường bay của tên lửa.

Không có bằng chứng nào cho thấy việc chuyển giao công nghệ này vi phạm bất kỳ luật nào và FT không thể xác định liệu G42 có biết về việc xử dụng công nghệ này sau đó hay không.

Các quan chức Mỹ tin rằng công nghệ được chia xẻ với Huawei, có thể được xử dụng kép, sẽ giúp máy bay chiến đấu Trung Quốc có thêm thời gian để tấn công máy bay chiến đấu Mỹ trong bất kỳ cuộc chiến nào liên quan đến Đài Loan, gia tăng lợi thế mà PLA đã giành được so với quân đội Mỹ. Đây là một ví dụ khác cho thấy Trung Quốc đang bắt đầu vượt mặt Mỹ trong một số hệ thống vũ khí.

Một cựu chuyên gia cấp cao của CIA về quân đội Trung Quốc cho biết: "Ngành công nghiệp quốc phòng của Trung Quốc đã dành những năm 2010 để chế tạo và cung cấp các tên lửa không đối không - bao gồm PL-15 và PL-17 - có tầm bắn và công nghệ tìm kiếm tiên tiến, vượt trội so với các tên lửa tương đương của Hoa Kỳ".

Theo một số người hiểu rõ các cuộc thảo luận, đầu năm 2023, Tòa Bạch Ốc đã cân nhắc việc thêm G42 vào cái gọi là danh sách thực thể, điều này sẽ khiến các công ty Mỹ khó bán công nghệ cho công ty này.

Hoa Kỳ đã cử các quan chức cấp cao đến Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất để nói với Sheikh Tahnoon rằng đất nước của ông phải lựa chọn giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đôi với ngành công nghiệp AI của họ. Một cựu quan chức cho biết Bộ trưởng Thương mại khi đó là Gina Raimondo đã nói với các quan chức cấp cao của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất rằng đây là trường hợp "chỉ cần một đòn là các ông sẽ bị loại". Raimondo đã không trả lời yêu cầu bình luận.

Các cựu quan chức Hoa Kỳ cho biết Abu Dhabi cuối cùng đã giải quyết những lo ngại do chính quyền Biden nêu ra, mặc dù một số quan chức an ninh cứng rắn không tin rằng Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất hoàn toàn thẳng thắn với Washington.

Amos Hochstein, cố vấn năng lượng toàn cầu của Biden, cho biết: "Đã từng và vẫn còn một số người trong các cơ quan chính phủ Hoa Kỳ có thành kiến ​​mạnh mẽ với Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, trong khi những người khác, bao gồm cả tôi, tin rằng Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất là một đồng minh quan trọng và mọi mối quan ngại đều phải được giải quyết một cách công khai và trực tiếp".

“Trong mọi trường hợp đáng lo ngại, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đều hành động ngay lập tức để giải thích hoặc giải quyết.”

G42 cho biết giao dịch của họ với Huawei đã kết thúc vào tháng 10 năm 2023 © Bloomberg.

Ví dụ, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đã đồng ý loại bỏ công nghệ Huawei khỏi các trung tâm dữ liệu của họ. Vào cuối năm 2023, sau nhiều tháng đàm phán căng thẳng với các quan chức Hoa Kỳ, G42 cho biết họ sẽ cắt đứt quan hệ với các tập đoàn Trung Quốc để có thể tập trung vào việc hợp tác với Hoa Kỳ trong lĩnh vực AI.

Những người hiểu rõ suy nghĩ của Abu Dhabi trước đây cho biết, họ đã đưa ra quyết định chiến lược khi dồn toàn lực vào công nghệ Hoa Kỳ để đạt được tham vọng AI của họ.

G42 cho biết: “Lời khẳng định rằng G42 có thể đã 'rò rỉ' công nghệ cho Huawei trong khi Huawei là nhà cung cấp cho G42 là hoàn toàn vô căn cứ.”

G42 cho biết giao dịch của họ với Huawei đã kết thúc vào tháng 10 năm 2023 và bị giới hạn trong một thỏa thuận cung cấp thương mại theo tiêu chuẩn, trong đó Huawei "chỉ đóng vai trò là nhà cung cấp" cho cơ sở hạ tầng đám mây và các dịch vụ liên quan được xử dụng để xây dựng các ứng dụng và giải pháp cho khách hàng của họ tại Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và khu vực.

"Trong mọi trường hợp hay hoàn cảnh, G42 không cung cấp bất kỳ công nghệ độc quyền hoặc được bảo hộ nào cho Huawei hoặc Quân đội Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA)", G42 nói thêm. "Những cáo buộc hiện đang được đưa ra với FT không hề được nêu ra vào năm 2022, hoặc bất kỳ thời điểm nào sau đó, ở bất kỳ cấp độ nào, và hoàn toàn sai sự thật."

Huawei cho biết cáo buộc này "hoàn toàn sai sự thật" và "không có bất kỳ sự cung cấp hay chuyển giao công nghệ nào từ G42 cho Huawei được xử dụng trong tình huống được nêu". Chưa có bất kỳ gợi ý nào được đưa ra cho FT rằng Huawei đã vi phạm bất kỳ luật nào. 

William Burns, giám đốc CIA vào thời điểm đó, đã từ chối bình luận đối với thông tin tình báo về G42 và Trung Quốc.

Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington cáo buộc Hoa Kỳ "quá chú trọng đến khái niệm an ninh quốc gia, chính trị hóa và vũ khí hóa các vấn đề kinh tế và thương mại, hoặc tiếp cận chúng từ góc độ an ninh không thể chấp nhận được".

Dưới thời chính quyền Trump, quan hệ giữa Hoa Kỳ và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đã trở nên bền chặt hơn. Abu Dhabi đã ký kết trở thành đối tác chính của Stargate, một dự án trị giá 500 tỷ đô la do OpenAI dẫn đầu nhằm tạo ra các trung tâm dữ liệu khổng lồ.

Kế hoạch này đã được thông qua khi Tổng thống Donald Trump đến thăm Abu Dhabi vào tháng 5. Kế hoạch này sẽ cho phép các công ty Mỹ cung cấp chip tiên tiến cho UAE. Tuy nhiên, chính quyền Trump vẫn chưa cấp hầu hết các giấy phép cần thiết, khiến các quan chức Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất thất vọng.

Hai người hiểu rõ tình hình cho biết chính quyền Trump đã nhận thức được những lo ngại về khả năng rò rỉ công nghệ của Hoa Kỳ sang Trung Quốc, nhưng họ tin rằng đã đưa ra đủ các biện pháp bảo vệ cho kế hoạch này.

Nhưng một số quan chức an ninh và nhà lập pháp Hoa Kỳ vẫn lo ngại về việc chia xẻ công nghệ AI của Mỹ với Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất vì Trung Quốc.

John Moolenaar, chủ tịch đảng Cộng hòa của ủy ban Trung Quốc tại Hạ viện, cho biết: "Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và Trung Quốc duy trì mối quan hệ đối tác công nghệ chặt chẽ, và mùa xuân năm ngoái, các quan chức Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đã làm sâu sắc thêm mối quan hệ đó thông qua chuyến thăm Trung Quốc".

“Tôi hoan nghênh triển vọng hợp tác công nghệ chặt chẽ hơn giữa Hoa Kỳ và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, nhưng điều đó cần phải đi kèm với việc người dân Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất lựa chọn nước Mỹ một cách có thể kiểm chứng và không thể thay đổi.”

---------------

_ Tác giả Demetri Sevastopulo ở Washington .

_ Trần HSa lược dịch từ Financial Times....... 26/10/2025.