Tại sao Trung Quốc kiện bang Missouri – và đòi 50 tỷ USD.

Tổng chưởng lý Missouri, Catherine Hanaway nói chuyện với các phóng viên vào thứ Tư, ngày 19 tháng 11 năm 2025, tại văn phòng của bà ở Thành phố Jefferson, Mo.

Tác giả Sam Stevenson ..... 18/12/ 2025....Newsweek via MSN.

Trung Quốc đang kiện Missouri và yêu cầu 50 tỷ USD về phán quyết của tòa án liên quan đến đại dịch COVID-19.

Trung Quốc đã đệ đơn kiện,  công kích bang Missouri, theo Bộ trưởng Tư pháp Missouri, Catherine Hanaway, người đã chỉ ra rằng bà hiện đang tiến tới tịch thu tài sản của Trung Quốc.

Đầu năm nay, Hanaway đã chiến thắng, giành được phán quyết mang tính bước ngoặt trị giá 24 tỷ đô la chống lại Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, Đảng Cộng sản Trung Quốc và các tổ chức liên kết vì vai trò của họ trong việc "phát tán  và làm trầm trọng thêm" đại dịch coronavirus — và bộ trưởng tư pháp quyết tâm thắng kiện. 

Hanaway nói "Vụ kiện này của Trung quốc là một chiến thuật trì hoãn và cho tôi biết rằng chúng tôi đã đứng về phía đúng đắn của vấn đề này trong suốt thời gian qua. Chúng tôi không nản lòng trong sứ mệnh thu thập phán quyết trị giá 24 tỷ đô la đã được đưa ra một cách hợp pháp tại tòa án liên bang."

Hanaway nói với Newsweek trong một tuyên bố gửi qua email khác: "Trung Quốc đã gây ra thiệt hại đặc biệt cho công dân và nền kinh tế của chúng tôi. Chúng tôi cam kết buộc họ phải chịu trách nhiệm và có thể thu hồi từng đô la một. Tôi đã được hỏi liệu chúng tôi có bắt gấu trúc tại Vườn thú Quốc gia hay không. Câu trả lời là không, chúng tôi đang xem xét các tài sản khác thuộc sở hữu của Trung Quốc, bao gồm cả đất nông nghiệp".

Newsweek đã liên hệ với Văn phòng Tổng chưởng lý Missouri qua email để bình luận thêm ngoài giờ làm việc hành chánh. 

Tại sao nó lại quan trọng.

Vụ kiện trị giá 50 tỷ USD của Trung Quốc chống lại Missouri đánh dấu sự leo thang đáng kể trong hậu quả pháp lý và ngoại giao từ sự kiện đại dịch COVID-19, làm nổi bật căng thẳng đang diễn ra giữa Mỹ và Trung Quốc.

Vụ việc có ý nghĩa không chỉ đối với Missouri và các cá nhân có tên trong vụ kiện mà còn đối với luật pháp quốc tế, quan hệ Mỹ-Trung và các nỗ lực giải trình đại dịch trong tương lai.

Trọng tâm của tranh chấp là một cuộc đối đầu pháp lý hiếm hoi xuyên biên giới, với cả hai bên tranh chấp trách nhiệm về nguồn gốc của đại dịch và tác động toàn cầu — đồng thời tìm kiếm thiệt hại hàng tỷ đô la.

Những điều cần biết.

Hanaway thông báo trong tuần này rằng chính phủ Trung Quốc, cùng với chính quyền thành phố Vũ Hán, Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc và Viện Virus học Vũ Hán, đã đệ đơn kiện lên Tòa án Nhân dân Trung cấp Vũ Hán chống lại bang Missouri, Thống đốc Mike Kehoe, Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ Eric Schmitt và cựu Bộ trưởng Tư pháp Missouri Andrew Bailey.

Trung Quốc đang yêu cầu bồi thường 356,4 tỷ nhân dân tệ - khoảng 50,5 tỷ USD - cũng như phí pháp lý, lời xin lỗi công khai trên truyền thông Mỹ và Trung Quốc, và quyền yêu cầu bồi thường bổ sung.

Đơn khiếu nại của Trung Quốc cáo buộc rằng Missouri và các quan chức của họ đã tham gia vào việc "bịa đặt thông tin sai lệch khổng lồ, và lan truyền những lời vu khống kỳ thị và phân biệt đối xử" làm tổn hại đến lợi ích kinh tế và danh tiếng toàn cầu của Trung Quốc.

Vụ kiện được đệ trình sau khi Missouri nhận được phán quyết của tòa án trị giá 24 – 25 tỷ USD chống lại Trung Quốc vào đầu năm 2025, dựa trên những tuyên bố rằng các hành động của Trung Quốc vào đầu năm 2020 — bao gồm cả việc bị cáo buộc tích trữ thiết bị bảo hộ cá nhân (PPE) — khiến đã làm trầm trọng thêm tác động của đại dịch đối với bang Missouri.

Vụ kiện của Missouri chống lại Trung Quốc bắt nguồn từ một vụ kiện năm 2020, ban đầu do Bộ trưởng Tư pháp Eric Schmitt đệ trình, sau đó do Andrew Bailey tiếp tục và được thừa kế bởi Hanaway.

Trong khi một thẩm phán quận của Hoa Kỳ ban đầu bác bỏ phần lớn vụ kiện, một tòa phúc thẩm đã cho phép  khiếu nại - cáo buộc Trung Quốc tích trữ thiết bị bảo hộ cá nhân - được tiến hành.

Sau khi Trung Quốc từ chối tham gia vào quá trình ở tòa án Hoa Kỳ, ước tính thiệt hại của Missouri đã được chấp nhận, dẫn đến một trong những phán quyết lớn nhất từng được áp dụng đối với một chính phủ nước ngoài tại tòa án Hoa Kỳ. Missouri hiện đang tìm cách thu thập phán quyết, bao gồm cả việc nhắm mục tiêu vào các tài sản thuộc sở hữu của Trung Quốc ở Hoa Kỳ.

Mọi người đang nói gì.

Bộ trưởng Tư pháp Hanaway nói: "Tôi thấy điều đó cực kỳ đáng nói khi người Trung Quốc đổ lỗi cho nhà nước vĩ đại của chúng ta vì đã 'coi thường đánh giá xã hội' của Viện Virus học Vũ Hán".

Thượng nghị sĩ Schmitt, người ban đầu đệ đơn kiện chống lại Trung Quốc, nói: “Tôi đã bị cấm nhập cảnh vào Trung Quốc Cộng sản, và giờ đây tôi đang bị kiện và trở thành mục tiêu của Trung Quốc Cộng sản trong một chiến dịch pháp lý trị giá 50 tỷ đô la, và tôi sẽ coi đó như một huy hiệu danh dự. Hành vi sai trái nham hiểm của Trung Quốc trong đại dịch COVID-19 đã dẫn đến hơn một triệu người Mỹ thiệt mạng, sự hỗn loạn kinh tế làm rung chuyển đất nước chúng ta trong nhiều năm, và một lượng lớn đau khổ cho con người, và với tư cách là tổng chưởng lý Missouri, tôi đã đệ đơn kiện để buộc họ phải chịu trách nhiệm.”

"Thay vì cố gắng bảo vệ hành vi không thể bào chữa của mình, Trung Quốc Cộng sản đã phản ứng bằng luật pháp phù phiếm, cố gắng tha thứ cho mình khỏi mọi hành vi sai trái trong những ngày đầu của đại dịch. Vụ kiện mới lạ này thực tế là vô căn cứ, không có giá trị pháp lý, và bất kỳ phán quyết giả mạo nào mà tòa án Trung Quốc đưa ra trong vụ kiện này, chúng tôi sẽ dễ dàng đánh trả và và ngăn chặn việc thực thi khiếu kiện này đối với người dân Missouri hoặc đối với tôi.

"Đây là cách họ đánh lạc hướng khỏi những gì thế giới đã biết: Trung Quốc phải chịu trách nhiệm về những tội ác này. Trung Quốc đã nói dối về nguồn gốc của virus COVID, họ đã cố gắng che đậy sự thật, và họ đã làm đảo lộn thế giới bằng cách tạo ra một đại dịch toàn cầu gây ra tổn thất to lớn về người. Trách nhiệm hoàn toàn thuộc về họ. Không một chiến dịch pháp lý nào do Đảng Cộng sản Trung Quốc dàn dựng có thể ngăn cản tôi đứng lên bảo vệ người dân Missouri và người dân Mỹ.”

Liu Pengyu, phát ngôn viên của Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington, trả lời rằng vụ kiện ở Missouri là "một thủ đoạn hoàn toàn có động cơ chính trị". Ông nói thêm: "Trung Quốc kiên quyết phản đối, sẽ không bao giờ chấp nhận nó và có quyền thực hiện các biện pháp đối phó mạnh mẽ".

Điều gì xảy ra tiếp theo.

Vụ việc vẫn chưa được giải quyết trên nhiều phương diện. Missouri đang cố gắng chứng thực phán quyết của tòa án liên bang, một bước có thể cho phép tiểu bang này tiến hành tịch thu tài sản thuộc sở hữu của Trung Quốc trong phạm vi quyền tài phán của Hoa Kỳ. Đồng thời, vụ kiện của Trung Quốc tại Vũ Hán đang yêu cầu các khoản phạt tài chính lớn, lời xin lỗi và các khiếu nại tiềm tàng trong tương lai chống lại Missouri và các quan chức của tiểu bang này.

--------------

_ Tác giả Sam Stevenson ..... 

_ Trần HSa ... lược dịch từ Newsweek via MSN.....19/12/2025...